تولید برق کارون 4 با تراز فعلی آب پشت سد ممکن است؟

1

در شرایطی که شرکت توسعه آب و نیروی ایران از فعالیت همه واحدهای نیروگاهی سد کارون 4 خبر می‌دهد اما تراز آبی پشت سد از حداقل تراز بهره‌برداری دوره عملیات پایین‌تر رفته و تولید برق توسط نیروگاه‌های این سد به لحاظ فنی غیر ممکن است.

روز دوشنبه هفته جاری مورخ 7 تیرماه سال 1400، یک منبع آگاه در صنعت برق در گفتگو با خبرگزاری فارس از توقف تولید برق نیروگاه کارون 4 به دلیل کاهش نزولات جوی و افت سطح آب پشت سد خبر داد.

به استناد جزئیات ارائه شده از سوی این منبع آگاه، تراز آبی پشت سد در تاریخ 7 تیرماه معادل 997.9 متر از سطح دریا عنوان شده بود.

* شرکت توسعه آب و نیروی ایران: چهار واحد نیروگاه کارون ۴ در مدار تولید قرار دارند

پس از انتشار این خبر از سوی خبرگزاری فارس، روز چهارشنبه 9 تیرماه سال جاری، روابط عمومی شرکت توسعه آب و نیروی ایران ضمن انتشار خبر با عنوان “چهار واحد نیروگاه کارون ۴ در مدار تولید قرار دارند” ضمن تکذیب خبر توقف تولید برق در نیروگاه کارون 4 عنوان کرد:« نیروگاه کارون ۴ با آمادگی کامل همه ۴ واحد خود را به طور روزانه در مدار تولید انرژی نگاه داشته و بخشی از نیاز پیک مصرف برق کشور را تأمین می‌کند.»

در گزارش روابط عمومی شرکت توسعه آب و نیروی ایران آمده است، هم اکنون با ذخیره سازی ۱.۵ میلیارد مترمکعب آب در مخزن سد کارون۴، میزان پرشدگی سد بیش از ۶۰ درصد است.

بر همین اساس با توجه به این مسئله که نیروگاه برق‌آبی واقع در سد کارون 4 از 4 واحد تولید برق 250 مگاواتی جمعا به توان اسمی 1000 مگاوات تشکیل شده است، لذا ادعای روابط عمومی شرکت توسعه آب و نیروی ایران از تولید هزار مگاوات برق و فعالیت 100 درصدی این نیروگاه برق‌آبی حکایت دارد.

واحدهای نیروگاهی سد کارون 4

*فعالیت واحدهای نیروگاهی زیر حداقل تراز بهره‌برداری غیر ممکن است

 تمامی نیروگاه‌های برق‌آبی واقع در سدهای کشور به دلیل محدودیت‌های لرزشی می‌توانند تا ارتفاع آب مشخصی نسبت به تولید برق اقدام می‌کنند. به عبارت دیگر در شرایطی که تراز آب سد از میزان حداقل تراز بهره‌برداری پایین‌تر برود، سطح لرزش ایجاد شده در بدنه سد از میزان مجاز فراتر رفته و ادامه فعالیت واحدهای تولید برق می‌تواند زمینه تهدید پایداری سازه سد را مهیا کند.

بر همین اساس، به استناد اطلاعات منتشر شده از سوی شرکت مشاور سد کارون 4، میزان حداقل تراز بهره‌برداری سد در مرحله طراحی معادل 996 متر از سطح آب‌های آزاد در نظر گرفته شده است.

از سوی دیگر، پایش اطلاعات مرحلۀ بهره‌برداری سد بیانگر آن است که حداقل تراز بهره‌برداری سد معادل 998 متر از سطح دریا در نظر گرفته می‌شود و افت تراز آبی به میزان کمتر از 998 متر از سطح دریا به همراه فعالیت واحدهای نیروگاهی می‌تواند، سطح لرزش ایجاد شده توسط واحدهای تولید برق را به سطح لرزش بحرانی نزدیک کند.

بر اساس اطلاعات بدست آمده از منابع عملیاتی سد کارون 4 در حال حاضر، با کاهش تراز آبی سد به کمتر از 1000 متر واحدهای تولید برق به صورت یک در میان از مدار تولید برق خارج می‌شوند تا از افزایش سطح لرزش جلوگیری شود و زمانیکه تراز به 998 متر از سطح دریا برسد، زمینه توقف کامل واحدهای نیروگاهی ایجاد می‌شود.

با توجه به اطلاعات ذکر شده، تراز آب سد کارون 4 روز چهارشنبه مورخ 9 تیر ماه سال 1400، عدد 997.29 متر را لمس کرده است. این یعنی تراز آبی سد از حداقل تراز بهره‌برداری دوره عملیاتی پایین‌تر رفته تداوم فعالیت هر یک از واحدهای 250 مگاواتی تولید برق می‌تواند سطح لرزش سازه سد را از میزان مجاز فراتر ببرد.

بر همین اساس، با توجه به کاهش تراز آبی سد کارون 4 از حداقل تراز بهره‌برداری دوره عملیاتی، فعالیت هر 4 واحد نیروگاهی این نیروگاه با ظرفیت مجموع 1000 مگاوات غیر ممکن است.

در همین راستا با در نظر گرفتن این فرض که اطلاعات روابط عمومی شرکت توسعه آب و نیروی ایران صحیح تلقی شود، فعالیت هر 4 واحد نیروگاهی سد کارون 4 در شرایطی که تراز آبی از تراز بهره‌برداری پایین‌تر رفته است، می‌تواند سازه سد را به دلیل افزایش سطح لرزش با مخاطرات جدی مواجه کند.

*تنها 18 درصد از آب پشت سد کارون 4 قابلیت استفاده دارد

 علاوه بر مسئله فعالیت نیروگاه‌های سد کارون 4 در گزارش روابط عمومی شرکت توسعه آب و نیروی ایران به مسئله میزان آب پشت سد اشاره و بیان شده است که هم اکنون 60 درصد ظرفیت سد از آب پر است.

بر همین اساس به استناد اطلاعات منتشر شده از سد کارون 4 در قالب مقاله‌ای با عنوان ” بررسی و تعیین قابلیت اطمینان عملکردی سد بتنی کارون 4″؛ مخزن این سد، دارای عرض متوسط برابر 500 متر خواهد بود و حجم 2190 میلیون متر مکعب آب را در خود جای می‌دهد.

علاوه بر این از 2190 میلیون متر مکعب ظرفیت ذخیره‌سازی آب پشت سد، 748.7 میلیون متر مکعب آن حجم مفید و 1097 میلیون متر مکعب آن حجم مرده مخزن است. لازم به تاکید است، قابلیت بهره‌برداری از سیال واقع در حجم مرده مخزن وجود ندارد.

بر اساس این اطلاعات در شرایطی که میزان ذخیره آب سد معادل 1.4 میلیارد متر مکعب برآورد می‌شود اما بیش از 1 میلیارد متر مکعب از این مقدار حجم مرده مخزن است و تنها 400 میلیون متر مکعب ظرفیت آب موجود معادل 18 درصد از ظرفیت کل سد قابلیت بهره‌برداری دارد.

به عبارت دیگر در شرایطی که آب پشت سد کارون 4 از 60 درصد ظرفیت کل فراتر است اما نزدیک به 80 درصد از آب موجود در محدوده حجم مرده و غیر قابل استفاده قرار گرفته است.

ترک پاسخ

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید